Wat te doen na een overlijden in België?

Bij overlijden thuis belt u eerst een arts – de huisarts, de arts van wacht of in noodgevallen 112. De arts stelt het overlijden vast en geeft de overlijdensverklaring af (Model IIIC/D). De politie (101) komt alleen bij een verdacht, gewelddadig of onverklaard overlijden. In het ziekenhuis of woonzorgcentrum regelt het personeel alle medische formaliteiten.

Verwittig de naaste familie. Verzamel belangrijke documenten: identiteitskaart, trouwboekje, eventueel huwelijkscontract, testament, verzekeringspolissen, huurcontract. Neem contact op met een begrafenisondernemer voor de overbrenging – vraag twee offertes op, de prijzen kunnen sterk verschillen.

Het overlijden moet binnen 24 uur aangegeven worden bij de gemeente van de plaats van overlijden (dienst burgerlijke stand). Meestal regelt de begrafenisondernemer dit. U ontvangt de overlijdensakte – bestel 6 tot 10 originelen. Bank, FPD, ziekenfonds, verzekeringen, werkgever, verhuurder en notaris vragen elk een exemplaar.

Verwittig: de Federale Pensioendienst (FPD) voor het overlevingspensioen; het ziekenfonds; de werkgever; de bank (rekeningen worden geblokkeerd tot de akte van bekendheid); de levensverzekering; de verhuurder (opzegrecht voor de erfgenamen); energie-, internet- en telefoonleveranciers. Plan met de begrafenisondernemer de uitvaart (begrafenis of crematie).

De erfenis wordt in België door een notaris afgehandeld. U kunt zuiver aanvaarden, aanvaarden onder voorrecht van boedelbeschrijving of verwerpen. De verwerping gebeurt binnen 3 maanden bij het bevoegde vredegerecht (justice de paix). De aangifte van nalatenschap moet binnen 4 maanden bij de fiscus worden ingediend (5 maanden bij overlijden binnen Europa, 6 maanden buiten Europa).

De erfbelasting is een regionale bevoegdheid: Vlaanderen, Wallonië en Brussel hanteren elk eigen tarieven en vrijstellingen. De notaris berekent de belasting volgens het gewest van de laatste fiscale woonplaats van de overledene. Voor echtgenoot en kinderen zijn de eerste schijven beperkt; voor verre erfgenamen kunnen de tarieven oplopen tot 65–80 %.

Geef uzelf tijd. Tele-Onthaal (106) is 24/7 bereikbaar in het Nederlands, Télé-Accueil (107) in het Frans. Het Rode Kruis, gespreksgroepen en gespecialiseerde hulpverleners begeleiden nabestaanden.